«سعید خطیب‌زاده» معاون وزیر امور خارجه و رئیس مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه در گفت‌وگو با خبرگزاری صداوسیما مستقر در آنکارا به بیان مهمترین دیدگاه‌ها و اقدامات دستگاه دیپلماسی در دوران جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم اسرائیل و نیز مذاکرات پاکستان پرداخت.

ایران هیچ چیزی فراتر از حقوق بین‌الملل را نخواهد پذیرفت

رئیس مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه درباره شرایط دستیابی به توافق هم گفت: واقعیت این است که زمان نباید ما را به هیچ مضیقه‌ای بیندازد. البته هم، وزیر خارجه و هم دکتر قالیباف در مصاحبه اخیر خود و هم دیگر مقامات اعلام کردند، آنچه که منصفانه و عملیاتی بوده، در چارچوب حقوق ملت ایران پیشنهاد شده است. ملت ایران باید بدانند، نه جمهوری اسلامی ایران و نه هیچ دولتی در ایران می‌تواند و مجاز است که تعهداتی را فراتر از حقوق بین‌الملل بپذیرد. ما نمی‌توانیم فرزندان‌مان و نوه‌هایمان را متعهد به چیزی بکنیم که در حقوق بین‌الملل نوشته نشده است. این یک چیز بسیار ساده و بدیهی است.

خطیب‌زاده تصریح کرد: لذا الان هم این مقاومت دیپلمات‌های شما و دیپلمات‌ها و فرزندان این ملت برای این است که هیچ چیزی را فراتر از حقوق بین‌الملل نمی‌توانند بپذیرند و نخواهند پذیرفت. اگر ایالات متحده آمریکا به این عقلانیت برسد، هیچ مانعی نیست و می‌شود خیلی زود به یک فهم مشترک رسید. به نظر می‌آید که آمریکا فعلاً قصد ندارد که این نکته را دقیق متوجه شود. بر همین اساس، پیام‌هایی رد و بدل شده و گفته شده است. هم اکنون کشورهای دیگر هم می‌دانند مواضع ایران چیست. آقای دکتر قالیباف هم دیشب دقیقاً همه این‌ها را گفتند.

مردم ایران گزینه‌ای به نام شکست ندارند

معاون وزیر امور خارجه درباره حضور مردم در صحنه ‌و حمایت از کشور در برابر تجاوزات رژیم صهیونیستی و آمریکا، گفت: دست و بازوی همه اینها را باید بوسید، نه فقط آن‌هایی که پای لانچرها بودند، نه آن‌هایی که جانشان را گذاشتند برای عظمت این ملت، بلکه همه‌ آن‌هایی که در خیابان‌های تهران و شهرستان‌ها تا نیمه‌های شب، بیش از پنجاه روز است که در حال حضور جانانه هستند. این یک دفاع میهنی بود؛ این یک حضور قهرمانانه بود برای این‌که در امروز و فردای ایران و برای امروز و فردای تاریخ بماند. من نمی‌خواهم صحبت‌های صرفاً احساسی کرده باشم. آنچه که من دیدم به عنوان چشم ملت، آنچه که من گفتم به عنوان زبان ملت، آنچه که من شنیدم به عنوان گوش یک ملت، واقعاً لحظات تاریخی را برای کشور رقم زد.یعنی نشان داد که این لحظات، لحظات تاریخی است.

خطیب‌زاده با تاکید بر اینکه ما هنوز از این گذرگاه عبور نکرده‌ایم و ما با دشمن دَنی روبه‌رو هستیم، توضیح داد: ما با کسی روبه‌رو هستیم و با کسانی روبه‌رو هستیم که در میزان وقاحت و در میزان دشمنی و در میزان جرم و جنایت، حد و حصری برای آن‌ها واقعاً به‌سختی می‌شود پیدا کرد. یعنی شبیه آن‌ها را پیدا کرد و حتی اندازه‌ای برای آن‌ها قائل شد. اما در این حال، یک مردم و یک ملت و یک کشوری مانند ایران چاره ندارد مگر در این نبرد میهنی، در این مقاومت میهنی، پیروز باشد. ما گزینه‌ای برای شکست نداریم.

وی تصریح کرد: ما حتماً باید با تمام قوا، با تمام توانمان، برای بلندای یک تاریخ بمانیم، محکم بایستیم و بدانیم اراده‌ی یک ملت نشان می‌دهد که آن ملت می‌تواند پیروز باشد و ما پیروز خواهیم بود، ان‌شاءالله، به مساعدت همه‌ مردم، در زیر سایه‌ی توجهات حضرت بقیةالله‌الاعظم و توجهات ائمه اطهار.

بسیاری از اظهارات مقامات آمریکایی مصرف داخلی داشته و برای کنترل بازار است

رئیس مرکز مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه در ارزیابی رفتار و اظهارات متناقض رئیس‌جمهور آمریکا گفت: گاهی مواقع ایشان این‌قدر پشت سر هم توییت می‌زنند و متناقض، از این جهت که ایشان عادت دارند زیاد صحبت کنند و مطالب متضاد زیادی را از صبح تا شب بیان می‌کنند اما این واقعاً قابل اعتنا نیست. استراتژی‌ و راهبردهای جمهوری اسلامی ایران، بر اساس اظهارات طرف مقابل چیده نشده است. چه اظهارات مثبت و چه اظهارات منفی، چه تهدیدگونه و چه تطمیع‌گونه.

خطیب‌زاده افزود: بسیاری از این اظهارات مصارف داخلی دارد و بسیاری از آن‌ها هم برای کنترل بازارها و حتی برای نوسان‌گیری‌های شخصی از بازار، منافع شخصی و خانوادگی است. شاید باورتان نشود که سیاست در آمریکا چقدر در سطح پایینی در جریان است. البته ممکن است برخی از این‌ها کارزارهای روانی و جنگ روانی و رسانه‌ای باشد. عادت آمریکایی هم، به‌ویژه رئیس‌جمهور آمریکا، در این زمینه باید مورد توجه واقع شود.

وی با بیان اینکه مردم بزرگ ایران باید بدانند ما با صحبت طرف مقابل به راست یا چپ حرکت نمی‌کنیم، توضیح داد: ما بر صراطی که در راهبرد خودمان ترسیم شده حرکت می‌کنیم و چشم‌مان فقط به اهداف خودمان است. ما مقاومت‌مان را جانانه ادامه خواهیم داد برای حفظ منافع عالیه این کشور و مردم. در این مسیر هم از تهدید هیچ تهدیدکننده‌ای نمی‌ترسیم. ما عقل و تدبیر و مصلحت را البته در چشم‌مان داریم.حافظ بزرگ ما می‌گوید: «رند عالم‌سوز را با مصلحت‌بینی چه کار؟ کار مُلک است آن‌که تدبیر و تأمل بایدش» لذا مردم بزرگ ایران در جریان باشند کهه با تدبیر، با تأمل و با استقامت، همچنان‌که به ما دستور داده شده «فاستقم کما أُمرت»، ما در این مسیر مستحکم کار را جلو می‌بریم. هر تهدیدی را هم پاسخ جانانه خواهیم داد؛ هم نیروهای مسلح سرافراز ما نشان دادند، هم دیپلمات‌های شما نشان دادند، فرزندان شما در عرصه‌های مختلف نشان دادند. ان‌شاءالله با وحدت و یک‌صدایی و هم‌صدایی.

خطیب‌زاده افزود: سعدی بزرگ می‌گوید که هر موقعی که دیدی در جمع دشمن تفرقی هست و در جمع خودی اتحاد و وحدت، بدان که نگران نباید باشی؛ ولی برعکسش باید نگران بود. لذا ما وحدت کلمه‌مان را حفظ می‌کنیم. فرمانده در زمان جنگ و صلح یکی است، به‌ویژه در زمان جنگ؛ ذیل فرمانده معظم کل قوا همه متمرکز می‌شویم برای حفظ دستاوردهای عالیه مردم. ان‌شاءالله از همه این تهدیدها و همه این سختی‌ها، با تدبیر و تأمل و شجاعت و همراه با توکل بر ذات باری تعالی، عبور خواهیم کرد. به قول مولوی: با توکل، زانوی اشتر ببند.

دیپلماسی باید بتواند با یک بده‌بستان منطقی از ضررهای بزرگ جنگ‌ها جلوگیری کرد

معاون وزیر امور خارجه درباره مذاکرات هم با تاکید بر اینکه جز دیپلماسی هیچ راه‌حلی برای هیچ بحرانی وجود ندارد، گفت: آمریکا جنگ را امتحان کرده و ممکن است باز هم این تصور را پیدا بکند که با ادامه مسیر جنگ به چیزی می‌رسد. هیچ گزینه‌ای برای آمریکا جز این‌که از رویکرد زیاده‌خواهانه دست بردارد و با احترام کامل به حقوق ملت ایران، در مقابل ملت ایران بنشیند، وجود ندارد. ما هیچ تردیدی در خصوص امنیت ملی خودمان، تمامیت ارضی خودمان نداریم. من در ملاقات‌های اینجا هم گفتم، وزیر امور خارجه هم گفته، مقامات جمهوری اسلامی ایران هم گفته‌اند که ما مصالحه ای در مورد امنیت ملی‌مان، تمامیت ارضی‌مان نمی‌کنیم.

خطیب‌زاده با تاکید بر اینکه مرزهای ما ناموس ماست و با تمام قوا در مقابل این می‌ایستیم، گفت: دیپلماسی بهترین راه‌حل است برای این‌که ما حتی مسائل بسیار سخت را هم حل بکنیم.جنگ بخشی از راه‌حل نیست. جنگ بخشی از مشکل است، در صورتی که دیپلماسی همواره بخش مهمی از راه‌حل است. دیپلماسی هم باید بدانیم، به اندازه عمر بشر وجود داشته؛ از زمان، چه می‌دانم، غارنشینی تا امروز، به معنای دیپلماسی، به معنای ارتباطات انسانی برای حل مسائل میان اقوام، ملت‌ها و دولت‌ها وجود داشته است. الان هم همین است؛ همه جنگ‌ها با دیپلماسی تمام شده‌اند. با دیپلماسی عزتمندانه، ان‌شاءالله و با تدبیر و تأمل، این مسیر هم جلو می‌رود.

وی تاکید کرد: ملت امیدوار باشند برای آنکه، آنچه که دارد اتفاق می‌افتد، واقعاً تا به امروزی که من با شما صحبت می‌کنم، پیروزی بسیار بسیار ارزشمند مردم و کشور ایران است. دشمنان به هیچ‌کدام از اهدافشان نرسیدند. آن‌ها می‌خواستند کشور ایران را تجزیه کنند، متأسفانه برخی گروه‌ها را تجهیز کرده بودند؛ به این هدفشان نرسیدند. تصور می‌کردند مردم را دچار اشکال ادراکی و شناختی می‌کنند و بعد مردم را وادار می‌کنند که بر علیه کشور خودشان حرکت بکنند؛ قاطبه مردم در مقابل این ایستادند. حتی بسیاری از آن‌هایی هم که این انحراف ادراکی در آن‌ها، به خاطر کارزار بزرگ رسانه‌ای که برای مردم ایران و ملت ایران شکل گرفته بود، ایجاد شده بود، آن‌ها هم برگشتند، بسیاری‌شان.

خطیب‌زاده گفت: یک عده هم به‌هرحال خیانت را سفیدشویی کردند، همچنان بر آن سبیل دارند ادامه می‌دهند که اقلیت بسیار کمی هستند. این‌ها نشان می‌دهد که ما در وضعیت بسیار خوبی هستیم، چون آن‌ها به اهدافشان نرسیدند. حتی آن‌ها نتوانستند به کوچک‌ترین اهداف راهبردی‌شان برسند. البته اگر اهدافشان را در کشتن و شهید کردن ما تعریف کرده بودند، در زدن مراکز عادی ما مثل مدرسه، دانشگاه، بیمارستان، کلینیک‌ها، اگر این‌ها را تعریف کرده بودند، شاید بتوانند برای خودشان پیروزی تعریف کنند؛ ولی اگر غیر از این بوده، یک شکست مطلق است. در عین حال، ما باید توجه بکنیم که دیپلماسی باید طوری تعریف شود که با یک بده‌بستان منطقی بتوان از ضررهای بزرگ جنگ‌ها جلوگیری کرد، به شرطی که طرف مقابل هم عقل بر او حاکم باشد.