نوای جنوب:با افزایش تعداد وسایل نقلیه خودران (AV) در جاده‌های دنیا، نیاز به تغییر در زیرساخت‌های جاده‌ای بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود و به نظر می‌رسد که دیر یا زود خیلی از جنبه‌های رانندگی دستخوش تغییراتی خواهند شد.در حال حاضر مهندسان به دنبال اجرای جاده‌های برقی هستند و مسئولان برنامه‌ریزی شهری به طراحی خطوط اختصاصی برای خودروهای خودران فکر می‌کنند و به نظر می‌رسد که تدریجاً نوبت به تغییر و نوسازی چراغ‌های راهنمایی رسیده باشد.

افزودن رنگ سفید به چراغ راهنمایی

در این شرایط، یک تیم تحقیقاتی از مهندسان حمل‌ونقل دانشگاه کارولینای شمالی، برای بهره‌گیری از قابلیت حیرت‌انگیز شبکه‌سازی خودروهای خودران، پیشنهاد جالب و متفاوتی را ارائه داده؛ چهار رنگه کردن چراغ راهنمایی و افزودن چراغ سفیدرنگ که وظیفه این چراغ جدید، هشدار دادن به راننده‌های انسان برای “پیروی از خودروی جلویی” است.

به گفته یکی از اعضای این تیم، اضافه کردن رنگ سفید به چراغ راهنمایی می‌تواند تأخیرهای ترافیکی را به شکل قابل‌توجهی کاهش دهد.

این محققان معتقدند که استفاده از پتانسیل کامل خودروهای خودران، به معنای پذیرش توانایی این خودروها برای فعالیت به‌عنوان نوعی ذهن جمعی است. این خودروها درواقع رایانه‌هایی روی چرخ هستند و از همین رو با شبکه شدن با چراغ راهنمایی و سایر خودروهای خودران نزدیکشان، به کاهش تأخیرهای ترافیکی و افزایش کارایی سوخت کمک زیادی خواهند کرد.

سپردن کنترل ترافیک به خودروهای خودران

علی حاجی‌بابایی، نویسنده مقاله دراین‌باره توضیح داد: «قرار دادن بخشی از کنترل جریان ترافیک بر عهده خودروهای خودران، ایده نسبتاً جدیدی است که “پارادایم کنترل سیار” نام‌گرفته. این ایده را می‌توان برای هماهنگی ترافیک در هر سناریویی که شامل خودروهای خودران باشد، استفاده کرد. به نظر ما، گنجاندن مفهوم چراغ سفید در تقاطع‌ها کار مهمی است، چون به راننده‌های انسان می‌گوید که چه اتفاقی در حال رخ دادن است تا بدانند در زمان نزدیک شدن به تقاطع چه‌کاری باید انجام دهند.»

طبق این سناریو، وقتی‌که درصد خودروهای خودران در یک تقاطع کم باشد، چراغ راهنمایی به‌طور عادی عمل خواهد کرد؛ اما وقتی تعداد خودروهای خودران پشت چراغ‌قرمز زیاد باشد، “چراغ سفید” به راننده‌های انسان علامت می‌دهد که خودروهای رباتیک کنترل را در دست گرفته‌اند و آن‌ها باید از خودروی جلویی خود پیروی کنند. البته نویسنده‌ها اعلام کرده‌اند که این چراغ لزوماً نباید سفید بوده و می‌تواند هر رنگی داشته باشد.

آزمایش‌های ترافیکی و آمار عجیب

محققان با استفاده از شبیه‌سازهای ترافیکی میکروسکوپی این سیستم را آزمایش کردند. این مدل‌های محاسباتی پیچیده به‌طور خاص برای بازسازی شرایط ترافیکی تا سطح هر خودرو طراحی‌شده‌اند.

در این آزمایش چراغ سفید در چراغ راهنمایی مورداستفاده قرار گرفت: وقتی تنها ۱۰ درصد خودروها خودران بودند، تأخیرهای ترافیکی ۳ درصد بهبود یافت؛ اما وقتی ۳۰ درصد خودروها خودران بودند، این رقم به ۱۰.۷ درصد افزایش پیدا کرد؛ بدین معنا که با افزایش تعداد خودروهای خودران بیشتر، حجم ترافیک کمتر شد.

اولین بار ایده استفاده از چراغ چهارم در چراغ راهنمایی در سال ۲۰۲۰ توسط این تیم مطرح شد؛ اما آن‌ها متوجه شدند که سیستم متمرکزی که در آن چراغ راهنمایی سیگنال‌های خودروهای خودران را دریافت کرده و بهترین مسیر را محاسبه می‌کند، باعث تأخیر در پردازش می‌شود و همین مفهوم اولیه را غیرعملی کرد. از همین رو، محققان به‌جای آن، یک سیستم توزیع‌شده‌تر را طراحی کردند.

چالش‌ها و برنامه‌های کوتاه‌مدت

به هر ترتیب اضافه کردن یک رنگ جدید به چراغ راهنمایی کار آسانی نیست؛ به همین خاطر هم هست که بیش از یک قرن است که در چراغ راهنمایی تغییری داده نشد. فقط در آمریکا بیش از صدها هزار چراغ راهنمایی وجود دارد و ۷۵ درصد از این چراغ‌ها نیاز به ارتقاء یا جایگزینی دارند. حالا شاید زمان مناسبی باشد تا این ارتقاءها، به بهانه افزایش تعداد خودروهای خودران صورت گرفته و چنین تغییراتی اعمال شود.

البته محققان بر این باورند که به‌جای نصب سریع چراغ‌های راهنمایی چهار رنگ در هر تقاطع می‌توان فعلاً برنامه آزمایشی چراغ سفید را به شکل کوتاه‌مدت و در محیط‌های کنترل‌شده‌تری مثل بنادر پیاده‌سازی کرد. چرا که در بنادر بیشتر وسایل نقلیه تجاری تردد می‌کنند که احتمال خودران بودنشان بیشتر از خودروهای شخصی است.

به هر ترتیب به نظر می‌رسد که گرچه در کوتاه‌مدت، چراغ‌های راهنمایی همچنان به سه رنگ قرمز، زرد و سبز باقی خواهد ماند ولی بالاخره دیر یا زود شاهد اضافه شدن رنگ چهارم به چراغ راهنمایی خواهیم بود؛ رنگی که ثابت می‌کند که خودروهای خودران روزی تمام جنبه‌های رانندگی در سراسر جهان را دگرگون خواهند کرد.